Tẩy Tóc & Nhuộm Tóc Có Gây Ung Thư Không? Phân Tích Dưới Góc Nhìn Khoa Học

Cứ mỗi lần muốn thay đổi màu tóc là trong đầu lại vang lên 2 câu hỏi: liệu tẩy tóc có gây ung thư không? Nhuộm tóc có bị ung thư không?

Nỗi lo này hoàn toàn chính đáng, vì không ai muốn đánh đổi sức khỏe để lấy một mái tóc đẹp cả.

Chào các bạn, Minzihair đây!

Hôm nay, mình sẽ cùng bạn phân tích tất cả các nghiên cứu khoa học và ý kiến từ những tổ chức uy tín nhất để tìm ra câu trả lời cuối cùng.

Đọc xong bài này, bạn sẽ hoàn toàn tự tin để đưa ra lựa chọn an toàn nhất cho bản thân.

Tóm tắt nhanh cho người bận rộn: Tẩy & nhuộm tóc có an toàn không?

Nếu bạn không có nhiều thời gian, đây là câu trả lời cốt lõi nhất:

• Kết luận chính: Hiện tại, các nghiên cứu khoa học lớn chưa tìm thấy bằng chứng chắc chắn rằng việc người dùng cá nhân thỉnh thoảng tẩy hoặc nhuộm tóc sẽ làm tăng nguy cơ ung thư một cách đáng kể.
• Điểm cần lưu ý: Nguy cơ có thể tăng nhẹ ở những người dùng thuốc nhuộm vĩnh viễn (đặc biệt là màu tối) rất thường xuyên trong nhiều năm. Rủi ro rõ ràng hơn ở các thợ làm tóc do họ phải tiếp xúc với hóa chất mỗi ngày trong thời gian dài.

Nói đơn giản, nếu bạn chỉ nhuộm tóc vài lần một năm, bạn không cần phải quá hoảng sợ.

Hiểu đúng bản chất: Tẩy tóc và nhuộm tóc khác nhau như thế nào?

Để biết rủi ro nằm ở đâu, trước hết chúng ta cần phân biệt rõ hai quá trình này.

• Tẩy tóc (Bleaching/Lightening): Là quá trình dùng các hóa chất có tính oxy hóa mạnh như hydrogen peroxide, persulfate để “dọn dẹp” các hạt sắc tố melanin tự nhiên ra khỏi tóc. Quá trình này giúp tóc sáng màu hơn, tạo một nền tóc “sạch” để chuẩn bị cho bước nhuộm các màu thời trang.
• Nhuộm tóc (Dyeing): Là quá trình đưa các hạt màu nhân tạo vào bên trong sợi tóc để thay đổi màu sắc của nó.

Phân loại các loại thuốc nhuộm

Không phải loại thuốc nhuộm nào cũng giống nhau. Mức độ rủi ro (nếu có) cũng khác nhau tùy loại.

• Nhuộm tạm thời: Chỉ bám bên ngoài bề mặt tóc, giống như một lớp “áo khoác” và sẽ trôi đi chỉ sau 1-2 lần gội.
• Nhuộm bán vĩnh viễn (Semi-permanent): Các hạt màu thấm một phần vào vỏ tóc, giữ màu được vài tuần rồi phai dần.
• Nhuộm vĩnh viễn (Permanent): Đây là loại thuốc nhuộm được nghiên cứu nhiều nhất về nguy cơ ung thư. Nó sử dụng phản ứng hóa học (thường là amoniac và peroxide) để mở lớp biểu bì tóc, đưa màu vào sâu trong lõi tóc và không bị rửa trôi.

Các tổ chức y tế & ung thư quốc tế nói gì?

Đây là phần quan trọng nhất, là cơ sở để chúng ta tin tưởng.

Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) của WHO:

• Xếp “tiếp xúc nghề nghiệp của thợ làm tóc” vào Nhóm 2A – “Có thể gây ung thư cho người”. Điều này chủ yếu liên quan đến nguy cơ ung thư bàng quang do phơi nhiễm lâu dài.
• Tuy nhiên, IARC lại xếp “việc sử dụng thuốc nhuộm tóc cá nhân” vào Nhóm 3 – “Không thể phân loại được về khả năng gây ung thư”. Lý do là vì bằng chứng khoa học trên người dùng cá nhân còn quá yếu và không nhất quán.

Nguồn bài viết: https://www.inchem.org/documents/iarc/vol57/01-occh.html

Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS): Tuyên bố rằng hầu hết các nghiên cứu trên người không tìm thấy mối liên hệ mạnh mẽ hoặc nhất quán giữa việc tự nhuộm tóc và nguy cơ ung thư.

Nguồn bài viết: https://www.cancer.org/cancer/risk-prevention/chemicals/hair-dyes.html

Phân tích các nghiên cứu lớn: Bằng chứng khoa học thực sự nói lên điều gì?

Các nghiên cứu đôi khi đưa ra kết quả trái ngược nhau, và đây là lý do.

Nguy cơ ung thư vú

Một số nghiên cứu lớn, như “Sister Study” của Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ (NIH), cho thấy những phụ nữ sử dụng thuốc nhuộm tóc vĩnh viễn thường xuyên có nguy cơ mắc ung thư vú cao hơn khoảng 9-14% so với người không dùng.

Nguy cơ này dường như cao hơn ở phụ nữ da màu và những người dùng thêm thuốc duỗi tóc hóa học.

Nguy cơ ung thư bàng quang

Bằng chứng khá nhất quán về việc tăng nguy cơ ở các nhà tạo mẫu tóc và thợ cắt tóc nam giới do họ hít phải và tiếp xúc hóa chất trong nhiều năm.

Tuy nhiên, hầu hết các nghiên cứu không tìm thấy sự gia tăng nguy cơ này ở những người thỉnh thoảng tự nhuộm tóc tại nhà.

Nguy cơ ung thư máu (Leukemia & Lymphoma)

Một vài nghiên cứu cũ có gợi ý về mối liên hệ giữa việc dùng thuốc nhuộm màu tối trong thời gian dài và nguy cơ mắc bệnh bạch cầu.

Nhưng các nghiên cứu gần đây hơn lại cho kết quả không nhất quán và không đủ mạnh để kết luận.

Nghiên cứu của Đại học Harvard

Đây là một trong những nghiên cứu lớn và dài hơi nhất. Sau khi theo dõi 117.200 phụ nữ trong suốt 36 năm.

Các nhà khoa học Harvard không tìm thấy mối liên hệ đáng kể giữa việc sử dụng thuốc nhuộm tóc vĩnh viễn với nguy cơ mắc hầu hết các loại ung thư hoặc tử vong do ung thư.

Tại sao lại có sự khác biệt giữa các nghiên cứu?

• Công thức sản phẩm đã thay đổi: Thuốc nhuộm sản xuất trước năm 1980 chứa nhiều hóa chất đã bị cấm vì bị chứng minh là gây ung thư trên động vật. Các công thức hiện đại đã an toàn hơn rất nhiều.
• Khó tách bạch yếu tố: Rất khó để xác định một người bị ung thư là do nhuộm tóc hay do các thói quen sống khác (hút thuốc, chế độ ăn, di truyền).
• Loại và màu thuốc nhuộm: Thuốc nhuộm vĩnh viễn, đặc biệt là màu tối (đen, nâu sẫm), chứa nồng độ hóa chất cao hơn các màu sáng.

H2: Những tác hại “thấy ngay” của việc tẩy & nhuộm tóc

Bên cạnh nỗi lo ung thư chưa rõ ràng, có những tác hại rất thực tế mà bạn cần biết:

• Tổn thương cấu trúc tóc: Đây là điều chắc chắn xảy ra. Tẩy và nhuộm làm tóc mất đi lớp bảo vệ tự nhiên, dẫn đến khô, xơ, giòn và dễ gãy rụng.
• Kích ứng da đầu: Cảm giác ngứa, mẩn đỏ, bỏng rát là rất phổ biến, đặc biệt là khi tẩy tóc.
• Phản ứng dị ứng: Một số người có thể bị dị ứng nặng với thành phần P-phenylenediamine (PPD) trong thuốc nhuộm, gây sưng mặt, khó thở, rất nguy hiểm.
• Nguy cơ hen suyễn: Thợ làm tóc là đối tượng dễ bị nhất do hít phải hóa chất bay hơi mỗi ngày.

Hỏi & đáp nhanh: 10+ câu hỏi thường gặp nhất

Minzihair đã tổng hợp những câu hỏi mà các bạn inbox hỏi nhiều nhất đây!

Tẩy tóc hay nhuộm tóc nguy hiểm hơn?

Về nguy cơ ung thư, các nghiên cứu thường gộp chung cả hai. Nhưng về tác hại tức thời, tẩy tóc gây hư tổn cho sợi tóc và da đầu mạnh hơn vì nó dùng hóa chất mạnh để loại bỏ sắc tố.

Nhuộm/tẩy tóc bao lâu một lần thì an toàn?

Không có con số chính xác, nhưng các chuyên gia khuyên nên giãn cách ít nhất 6-8 tuần giữa các lần nhuộm/tẩy để tóc và da đầu có thời gian phục hồi.

Tôi có nên lo lắng nếu đã nhuộm tóc trong nhiều năm?

Bạn không cần quá hoảng sợ. Như các nghiên cứu đã chỉ ra, nguy cơ (nếu có) là rất nhỏ đối với người dùng cá nhân.

Thay vì lo lắng, hãy tập trung vào các biện pháp giảm thiểu rủi ro từ bây giờ.

Có thuốc nhuộm “hữu cơ” hay “tự nhiên” nào an toàn 100% không?

Hãy cẩn trọng với marketing. Ngay cả thuốc nhuộm thảo dược như henna cũng có thể chứa hóa chất để tăng độ bám màu.

“An toàn hơn” thường có nghĩa là chúng chứa ít các hóa chất mạnh như amoniac hơn, nhưng không có nghĩa là an toàn tuyệt đối.

Phụ nữ mang thai có nên nhuộm tóc không?

Lượng hóa chất hấp thụ qua da đầu là rất nhỏ. Tuy nhiên, để an toàn tuyệt đối, nhiều bác sĩ khuyên nên tránh trong 3 tháng đầu thai kỳ.

Hoặc nếu quá đam mê, có thể chuyển sang các phương pháp nhuộm không chạm da đầu như highlight, balayage.

Làm thế nào để test dị ứng thuốc nhuộm?

Đây là bước bắt buộc phải làm. Hãy thoa một lượng nhỏ thuốc lên vùng da sau tai hoặc bên trong khuỷu tay, để yên trong 48 giờ và theo dõi xem có bị mẩn đỏ, ngứa rát không trước khi nhuộm toàn bộ đầu.

Lời khuyên từ chuyên gia: Cách tẩy & nhuộm tóc giảm thiểu rủi ro

Làm đẹp thông minh là làm đẹp an toàn. Hãy ghi nhớ những tips sau từ Minzihair nhé:

1. Giảm tần suất: Cố gắng kéo dài thời gian giữa các lần nhuộm càng lâu càng tốt.
2. Chọn sản phẩm uy tín: Luôn dùng sản phẩm từ các thương hiệu lớn, có thành phần rõ ràng được bán ở những nơi uy tín.
3. Thực hiện ở nơi thông thoáng: Mở cửa sổ, bật quạt để giảm lượng hóa chất hít phải.
4. Tuân thủ hướng dẫn: Đừng bao giờ để thuốc trên tóc lâu hơn thời gian khuyến nghị trên bao bì.
5. Dùng găng tay: Luôn luôn đeo găng tay khi tự nhuộm tóc tại nhà.
6. Xả tóc thật kỹ: Sau khi nhuộm, hãy xả tóc và da đầu thật kỹ với nước sạch để loại bỏ hết hóa chất còn sót lại.
7. Cân nhắc lựa chọn thay thế: Các kiểu nhuộm như highlight, balayage, ombre ít tiếp xúc với da đầu hơn, do đó cũng an toàn hơn.

Kết luận cuối cùng

Vậy tóm lại, tẩy và nhuộm tóc có gây ung thư không?

Dựa trên toàn bộ bằng chứng hiện có, việc tẩy/nhuộm tóc ở người dùng cá nhân, không thường xuyên không phải là một yếu tố nguy cơ ung thư lớn.

Sự lo lắng về ung thư không nên là rào cản khiến bạn không dám làm đẹp. Thay vào đó, hãy xem nó như một lời nhắc nhở để sử dụng các sản phẩm này một cách thông minh và có trách nhiệm.

Hãy quan tâm nhiều hơn đến các yếu tố nguy cơ đã được chứng minh rõ ràng như hút thuốc, chế độ ăn uống và lười vận động.

Hy vọng bài viết này đã giúp bạn an tâm hơn. Nếu có bất kỳ câu hỏi nào, đừng ngần ngại inbox cho Minzihair nhé!